
Bron: VI PRO
PEC Zwolle blijft al weken strijden tegen clubs met een aanzienlijk hogere budget, maar het lukt steeds niet om een overwinning te behalen. Daarom blijven de play-offs voor Europees voetbal voorlopig niet mogelijk. Moet de blik naar boven of toch naar beneden?
Maar liefst tien van de zestien prominenten in de VI seizoengids voorspelden dat PEC Zwolle onder de rode streep zou eindigen en volgend hun was PEC een ploeg die met hangen en wurgen in de eredivisie zou blijven.
Kort voor de lente kan men voorzichtig concluderen dat de meeste experts zich niet bewust waren van de situatie. Zeven wedstrijden voor het einde van de reguliere competitie bevindt PEC zich op de dertiende positie. Het verschil met Telstar, de nummer zestien, is zes punten.
PEC is nog niet veilig, maar het team van trainer Henry van der Vegt lijkt niet op een typische kandidaat voor degradatie en streeft ernaar om omhoog te blijven kijken. Loeren staat op de negende positie, die voorlopig in handen is van Sparta Rotterdam. Het programma ontvangt een positieve beoordeling. Inderdaad, PEC speelt nog tegen PSV en Feyenoord, maar de andere vijf tegenstanders verblijven net als de Zwollenaren in het rechterveld. De garantie gaat tot de voordeur, want in de eerste seizoenshelft liet PEC in dat soort wedstrijden geregeld punten liggen.
PEC eindigde vrijdag voor de vierde keer achtereenvolgens in een gelijkspel tegen FC Groningen. In de voorafgaande weken vond dat plaats tegen FC Utrecht, Ajax en Sparta. Als je het vanuit een positieve invalshoek bekijkt, kun je concluderen dat PEC nooit verloor van clubs die hoger worden aangeslagen. Dat is indrukwekkend en benadrukt een specifieke mate van stabiliteit. Aan de andere kant was het niet mogelijk om een overwinning te behalen, ondanks dat er in elke wedstrijd mogelijkheden waren. In de laatste fase van de Eredivisie begint het daar iets te spannen.
Younes Namli zei na de wedstrijd tegen FC Groningen tegen ESPN 'Ik word er een beetje moe van’. De gelegenheidsaanvoerder was van mening dat er na het late openingsdoelpunt van Koen Kostons voor zijn team geen problemen waren. "Maar wanneer er een eenvoudige bal de zestien ingaat, lijkt het erop dat er twee mannen vrij zijn en een van hen hem erin kopt." Dat is niet in orde en niet aanvaardbaar. Het is ook niet de eerste keer dat dit ons te vaak voorkomt. In dit soort wedstrijden is het essentieel om drie punten te behalen.
De houding van Namli heeft duidelijk geleid tot een verandering. De 31-jarige aanvaller is tijdens de winterpauze terug in Zwolle en laat zich niet alleen zien door de bal, maar ook door zijn verbazing. Namli noemt dingen die anderen niet willen doen. 'Ik streef ernaar de play-offs om Europees voetbal te bereiken', zei hij kort voor de start van de tweede helft van het seizoen in een gesprek met VI. "Het doet er niet toe als dat niet lukt, zolang je er maar alles aan hebt gedaan." "Je moet het absoluut proberen." Van der Vegt nam een rustige houding aan tegenover de opmerkingen van zijn beste speler. Dit lijkt een populair onderwerp te zijn.
Het streven naar de play-offs voor Europees voetbal was geen doel, maar een doelwit. En waarom zou dat ook niet? De verschillen in de middenmoot van de Eredivisie zijn zeer gering. Bekijk een subtopper zoals FC Utrecht, dat door een verandering in de vorm zelfs tijdelijk in de rechterflank terechtkwam. Dit toont aan dat er mogelijkheden zijn, maar PEC slaagde er niet in om daar gebruik van te maken. Sinds de overtuigende thuisoverwinning op Telstar op 31 januari is er geen enkele overwinning meer behaald. Na de nederlagen tegen FC Volendam en SC Heerenveen kwamen er vier achtereenvolgende remises. De negende positie dreigt geleidelijk uit het oog te verdwijnen.
Trainer Henry van der Vegt zei 'In de uitwedstrijd tegen Utrecht verdienden we maximaal een punt. 'Maar tegen Ajax, Sparta en nu ook tegen Groningen... Op basis van wat ik zie, hoe er wordt gespeeld en de kansen die we bij elkaar spelen, vind ik dat we die wedstrijden gewoon hadden moeten winnen. Als je daar dan maar drie punten uit haalt in plaats van negen... Tja, tel die zes punten er maar eens even bij. Dat moet de mentaliteit zijn bij ons, dat we niet blij zijn met een punt tegen deze ploegen.'
Van der Vegt wil tegelijkertijd de werkelijkheid niet negeren. Het verschil met Groningen, een club die zich mengt in de strijd om de play-offs, blijft nog steeds te overzien. Er zijn nog voldoende wedstrijden te spelen, maar dan is het noodzakelijk om meer te winnen dan we momenteel doen. Tegen Groningen scoorden we de 1-0, dat is iets wat je moet maken. Dit bepaalt of je in het linker- of rechterrijtje speelt. Wij moeten daarin ontwikkelen en beter worden. Dat hangt samen met concentratie, killermentaliteit en doorbijten. En met vertrouwen. Geloof me, je bent net zo goed als wij. Ik heb het gevoel dat we onszelf af en toe kunnen verbazen.
Van der Vegt blijft intern de mentaliteit aandringen. De trainer doet zijn best om de kijk op de resultaten van de afgelopen weken te veranderen. Een overwinning tegen Ajax zou doorgaans worden gevierd, maar dit keer voelde het als een teleurstelling. Een overwinning tegen FC Groningen? Hoewel het acceptabel was, was de frustratie deze keer de overhand. "Of we een punt hebben behaald in de strijd om handhaving of twee punten hebben verloren in de play-offs?" Van der Vegt is het eens met dat laatste over het thuiswedstrijd tegen De Trots van het Noorden. 'Als je voortdurend naar dat linkerrijtje kijkt, heb je twee punten verloren.'
Het is opvallend dat precies de effectiviteit PEC in de steek liet tegen Groningen. In de Eredivisie hebben slechts drie teams een hogere conversie van schoten dan de Zwollenaren, die 13,9 procent van hun schoten omzetten in doelpunten. Enkel PSV, NEC en Go Ahead Eagles zijn ernstig zieker. Het aantal doelpunten van PEC is niet veel hoger dan men zou verwachten op basis van de Expected Goals-waarde (xG). Tijdens het hele seizoen heeft de dertiende in de Eredivisie een gemiddelde score van 33,2. PEC maakte 36 doelpunten, wat iets meer is dan wat men zou verwachten op basis van de kwaliteit van de kansen.
De meest belangrijke stap voor PEC is niet te zien op de ranglijst. Die bevindt zich tussen de oren. In Zwolle is er niemand meer bereid om naar beneden te kijken; dat hoofdstuk is voorlopig beëindigd. Onder de begeleiding van Van der Vegt is het spel duidelijk stabieler en consistenter geworden. Toch is omhoog kijken iets, maar daadwerkelijk naartoe groeien is iets heel anders. PEC is momenteel precies daar aanwezig. Blijf je het team dat zich zonder veel problemen veilig kan bewegen? Of word je de groep die dat beeld van zichzelf vervaagt en meer van zichzelf gaat verlangen?
Er zijn geen grote aanpassingen vereist. Het onderscheid ligt in de details. De mogelijkheden tegen FC Groningen benutten en de dekking voorafgaand aan de gelijkmaker van Thom van Bergen niet over het hoofd zien. De kloof tussen een overwinning en een gelijkspel is zo klein. PEC is verder gegaan dan eerder werd gedacht, maar is nog niet zo ver gevorderd als men zou willen. De club bevindt zich tussen twee werelden: te goed om zich nog zorgen te maken over de onderste posities, maar nog niet genoeg meedogenloos om op een structurele manier naar boven te kijken. Daar bevindt zich de grens tussen deelnemen en doorpakken.